woensdag, 15 november 2017 20:39

De Geheime DNA databank, als onderbelicht aspect van de nieuwe Wiv toegelicht

‘Nieuw in wet op inlichtingen en veiligheidsdiensten is de bevoegdheid tot het optuigen van een geheime DNA databank. Zie Wiv34.588 punt 33.444

De veiligheids-en inlichtingendiensten diensten mogen daarvoor zelf DNA materiaal verzamelen of gebruik maken van elders reeds verzamelde gegevens.

Voor goed begrip van de reikwijdte inzake deze aanstaande geheime DNAdatabank moet men beseffen dat artikel 33.4444 niet op zichzelf staat maar direct samenhangt met de andere uit te breiden bevoegdheden die de nieuwe wetgeving introduceert.

Namelijk de bevoegdheid om,  van alle mogelijke bedrijven en instanties, niet alleen  gegevens te mogen opvragen maar ze ook rechtstreeks te mogen verzamelen via ‘real time surveillance’.  Surveillance waarvan de Wiv34.488 bepaalt dat dat zowel wordt toegestaan via het dwingend opdracht kunnen geven om computerbestanden daarvoor open te stellen als om deze gegevens via hacking te verkrijgen. Zie o.a. https://www.privacybarometer.nl/maatregel/64/Grootschalig_internet_afluisteren

Ook is het  hierbij van belang om dit ( onderbelichtte) aspect van de nieuwe Wiv wetgeving te beoordelen binnen de context van het bredere wettelijk kader waarbinnen de uitvoering hiervan gaat plaatsvinden.

De geheime DNA databank zal in de praktijk dan uiteraard gevuld worden met alle reeds aanwezige DNAprofielen uit de strafrechtelijke DNA databank.  Deze gegevens van iedereen die sinds de invoering van de wet ‘DNA voor veroordeelden’ sinds  juni 2005 verplicht  DNA heeft moeten afstaan omdat men ooit veroordeeld werden voor een delict waar voorlopige hechtenis voor gegeven kan worden of maximaal 4 jaar gevangenisstraf.  ( Waaronder ook de data van mensen die zonder strafoplegging veroordeeld worden voor het kraken van een leegstaand speculatiepand of stelen van een brood, data van een 13 jarige die een keer gevochten had op het schoolplein en data van mensen die nog in beroep zijn tegen een veroordeling die dus nog niet definitief is).

Daarnaast komen er in de nabije toekomst nog meer mogelijkheden bij om DNA uit andere bronnen toe te voegen. Zoals:

  • Data die bij invoering van de voorliggende wetswijziging 33.980 beschikbaar kunnen komen via de toegang die de zorgverzekeraars hiermee beoogd worden te krijgen tot alle medische dossiers van iedereen in Nederland die voor ziektekosten verzekerd is. Zie: 33.980 wijziging van de Wet marktordening gezondheidszorg en enkele andere wetten i.v.m. het verbeteren van toezicht, opsporing, naleving en handhaving. https://www.eerstekamer.nl/wetsvoorstel/33980_verbeteren_van_toezicht
  • Data die bij invoering van de voorliggende wetswijziging 33.980 beschikbaar kunnen komen via de route van een getapte DNA-datagrabbing via politie- en justitiediensten, die via deze wetswijziging eveneens worden ontheven van het respecteren van het medisch beroepsgeheim. Zie: 33.980 wijziging van de Wet marktordening gezondheidszorg en enkele andere wetten i.v.m. het verbeteren van toezicht, opsporing, naleving en handhaving. https://www.eerstekamer.nl/wetsvoorstel/33980_verbeteren_van_toezicht

Data die van alle instanties die over DNA profielen of over zogenaamd ’lichaamseigen materiaal’ beschikken als het voorstel tot wetswijziging’ zelfbeschikking eigen lichaamsmateriaal‘ van kracht zou worden.  Waarbij wederom sprake is van een rechtstreekse toegangsmogelijkheid als via de U-bocht constructie om gebruik te maken van de te verruimen bevoegdheden voor politie-en justitiediensten in de opzet van deze wet. Waarbij hoe dan ook alvast, ook als dit voorstel het niet haalt, als voorwerk behulpzaam door het ministerie van VWS overzichtelijk in kaart zijn gebracht bij welke instanties deze data te halen vallen. Zie: https://www.internetconsultatie.nl/zeggenschaplichaamsmateriaal/details en reactie van Burgerrechtenvereniging Vrijbit https://www.internetconsultatie.nl/zeggenschaplichaamsmateriaal/reactie/2bd27e1a-e072-4f76-bb7a-ecae9d1c5e40

citaat voorstel- 1 : ‘Van bijna alle Nederlanders ligt lichaamsmateriaal opgeslagen, bijvoorbeeld bij ziekenhuizen of laboratoria. Je kunt daarbij denken aan buisjes bloed, verwijderde galstenen of urinemonsters. Uit onderzoek van het Rathenau Instituut blijkt dat dit om miljoenen stukjes lichaamsmateriaal gaat. Op dit moment is het wettelijk niet goed geregeld wat er wel en niet met dat lichaamsmateriaal mag gebeuren. Om daar verandering in te brengen en duidelijk te regelen wat wel en niet mag, wordt er gewerkt aan de Wet Zeggenschap Lichaamsmateriaal.

citaat voorstel -2 ‘Er bestaan een aantal misverstanden over het voorstel zoals: Er komt een DNA-databank. Nee. Van centrale opslag van lichaamsmateriaal is in dít voorstel helemaal geen sprake. Het gaat om lichaamsmateriaal dat door bijvoorbeeld ziekenhuizen of laboratoria wordt afgenomen en bewaard’.

Al met al mag men met recht stellen dat in de nieuwe sleepnetwet het aspect van de DNA databank zwaar onderbelicht is gebleven. De Tweede Kamer vond het niet nodig hierover in debat te gaan, in het Eerste Kamer debat werd er met geen woord over gerept en de mainstream pers heeft hierover pas bericht toen de wet al lang en breed was aangenomen en onder de aandacht werd gebracht door de initiatiefnemers van het referendum over de wet.

Conclusie: Door het opzetten van een geheime DNA databank wordt vermeden dat een burgers die niet in het strafrechtelijk DNA register geregistreerd staan kunnen controleren of de overheid hun DNA- of dat van hun familieleden- heeft geregistreerd in een landelijke geheime DNA database.

Een maatschappelijke discussie of rechterlijke toets of het zich toe-eigenen van het biometrische equivalent van ieder individu door de overheid wel acceptabel is volgens internationale wet-en verdragen ten aanzien van het fundamentele recht op bescherming van het privé leven en lichamelijke integriteit, wordt op deze wijze omzeild.

De regering heeft op deze wijze  een wettelijk kader gecreëerd waarin de potentiële DNA registratie van iedere burger kan worden verwezenlijkt als aanvulling op de administratieve persoonsregistratie middels het Burgerservicenummer(BSN), de Basisadministratie(GAB) en de (in 2006 en 2009 al eerder ingevoerde biometrische persoonsregistratie in de reisdocumentenadministratie en paspoort/IDkaart documenten.

Gelezen 472 keer